Zielone i niebieskie szyby wiezione nocą - historia okien kościoła

Tekst: Rafał Kustra · ostatnia zmiana 3.11.2026

Co znajdziesz w tekście

Okna kościoła w Dubiecku: najważniejsze fakty

Okna kościoła Niepokalanego Serca NMP w Dubiecku powstały w ostatniej fazie budowy, która trwała od 1934 do 1952 roku. Historia parafii podaje, że żelazne ramy okienne sprowadzono z Bielska w 1949 roku. Zielone i niebieskie szkło kupiono w 1951 roku i przewożono nocą furmankami. Rok później, 24 sierpnia 1952 roku, bp Franciszek Barda konsekrował świątynię.

Mieszkam w Przemyślu i od kilkunastu lat chodzę doliną Sanu między Dubieckiem, Krzywczą a Birczą. Z całej historii budowy tego kościoła najczęściej wraca do mnie jedno zdanie z dawnej kroniki parafialnej: szkło wieziono nocą. Nie ma w nim nazwisk ani dramatycznych szczegółów, a mimo to dobrze oddaje, jak powstawała powojenna świątynia. Poniżej zebrałem to, co źródła mówią o oknach, i oddzieliłem to od tego, czego nie mówią.

• Projekt kościoła przygotowali profesorowie Politechniki Lwowskiej Tadeusz Pisiewicz i Aleksander Krzywobłocki. Zatwierdzono go 6 czerwca 1933 roku.
• Ramy okien były żelazne i przyjechały z Bielska w 1949 roku, według historii parafii z dawnej strony (zrzut z lutego 2020 roku).
• Szkło okienne było zielone i niebieskie. Kupiono je w 1951 roku, a do Dubiecka dotarło furmankami, nocą.
• Konsekracja odbyła się 24.08.1952. Kościół otrzymał wezwanie Niepokalanego Serca NMP oraz świętych Apostołów Szymona i Judy Tadeusza.
• Parafia należy do archidiecezji przemyskiej i jest siedzibą dekanatu Dubiecko.

Jak się nazywają okna w kościołach?

Okna w kościołach mają różne nazwy, zależnie od kształtu i wypełnienia. Okulus to okno okrągłe. Okno łukowe ma górną krawędź zamkniętą półkoliście. Rozeta to duże okrągłe okno z promienistym podziałem. Witraż to kompozycja z barwnego szkła łączonego ołowiem. Na fasadzie kościoła w Dubiecku widać okulusy rozmieszczone rytmicznie nad oknami łukowymi.

Terminologię opieram na Słowniku terminologicznym sztuk pięknych wydawnictwa PWN, czyli podstawowej pomocy dla każdego, kto opisuje zabytki. Te same słowa wracają w przewodnikach, opisach konserwatorskich i katalogach. Gdy się je zna, łatwiej czytać fasady.

Okulus, okno łukowe, rozeta i witraż: krótki słowniczek

Poniższy słowniczek wystarczy, żeby opisać większość okien w kościołach Pogórza Dynowskiego, od drewnianych świątyń po murowane kościoły z XX wieku.

• Okulus (z łac. oculus, czyli oko) to niewielkie okrągłe okno umieszczane w szczycie, nad wejściem albo nad oknem głównym.
• Okno łukowe ma prostokątny otwór zamknięty u góry półkolem i bardzo często pojawia się w murowanych kościołach.
• Okno ostrołukowe kończy się u góry ostrym łukiem. Kojarzy się z gotykiem i neogotykiem.
• Rozeta to duże koliste okno z promienistymi podziałami, typowe dla fasad gotyckich katedr.
• Witraż składa się z kawałków barwnego szkła oprawionych w ołowiane profile. Szkło bywa malowane i wypalane.
• Szprosy to listwy albo pręty dzielące okno na mniejsze pola, w które wstawia się szyby.

Czym jest okulus?

Okulus to okrągłe okno, które wyróżnia się niewielkim rozmiarem, położeniem w górnej części ściany i tym, że często powtarza się w regularnym rytmie. Doświetla wnętrze od góry i porządkuje elewację. W Dubiecku okulusy na fasadzie są pierwszym elementem, który przyciąga wzrok po kamiennym krzyżu.

Czym różni się rozeta od okulusa?

Różnią się wielkością i budową. Rozeta jest duża i ma promienisty podział przypominający kwiat. Okulus to proste, małe okno okrągłe. W źródłach o kościele w Dubiecku nie ma wzmianki o rozecie, dlatego o niej nie piszę. Na zdjęciach fasady widać okulusy, a nie rozetę.

Jak wygląda kościół w Dubiecku?

Kościół Niepokalanego Serca NMP w Dubiecku jest murowany z cegły. Według Wikipedii ma 49 m długości i 41 m szerokości w transepcie, trzy nawy, jedną wieżę i trzy ołtarze. Nad jasną, ochrową elewacją wznosi się smukła, ciemna, wielostopniowa wieża z krzyżem. Na fasadzie okrągłe okna powtarzają się nad oknami łukowymi.

Wygląd zewnętrzny opisuję na podstawie zdjęć z Wikimedia Commons: „Dubiecko, nový kostel” i „Dubiecko, moderní kostel” autorstwa Aktron (CC BY 3.0), „Dubiecko church aerial view” Damiana Pękalskiego (CC BY-SA 4.0) oraz zdjęcia muru autorstwa Karak67 (CC BY-SA 4.0). Źródła nie nazywają stylu architektonicznego. Opisuję więc to, co widać, i nie przypisuję budowli do żadnej epoki.

• Materiał: cegła, z której w 1937 roku zaczęła korzystać budowa dzięki parafialnej cegielni w Śliwnicy.
• Bryła: trzy nawy przecięte transeptem o szerokości 41 m. Na zdjęciu lotniczym dobrze widać plan krzyża.
• Wieża: jedna, ciemna, wielostopniowa, zakończona krzyżem. Wzniesiono ją w latach 1951-1952.
• Fasada: jasna, ochrowa, z szarymi kamiennymi pilastrami i kamiennym krzyżem w szczycie.
• Adres: ul. Ignacego Krasickiego 20, 37-750 Dubiecko, powiat przemyski.

Okulusy w rytmie nad łukowymi oknami fasady

Najciekawszy w fasadzie jest rytm. Każde okno łukowe ma nad sobą okulus, więc ściana ma dwa poziomy: wyżej koła, niżej łuki. Przy takim powtórzeniu duża ceglana bryła nie wydaje się ciężka. Patrzącemu z placu przed kościołem okulusy prowadzą wzrok ku górze, do krzyża.

Ochrowa elewacja i pilastry z szarego kamienia

Pilastry to płaskie, pionowe wypusty muru. Tutaj są z szarego kamienia i dzielą ochrową ścianę na pola, w których mieszczą się okna. Jasny tynk i chłodny kamień wyraźnie się od siebie odcinają, co dobrze widać nawet na zdjęciach w pochmurny dzień.

Ile okien ma fasada kościoła?

Źródła nie podają liczby okien ani na fasadzie, ani w całym kościele, dlatego jej nie wpisuję. Na miejscu łatwo je policzyć samemu. Jedna uwaga dla wędrujących po okolicy: ten kościół to nie filia w Słonnem pw. Matki Boskiej Częstochowskiej. Tamten ma strzelisty dach z czerwonej blachy, a o samym wizerunku piszę w tekście historia obrazu Matki Bożej Częstochowskiej.

Skąd pochodzą żelazne ramy okien z 1949 roku?

Żelazne ramy okien kościoła w Dubiecku przyjechały z Bielska w 1949 roku. Tak podaje historia parafii zapisana na dawnej stronie parafiadubiecko.pl (zrzut z Wayback Machine, luty 2020). Działo się to rok po wznowieniu budowy. W latach 1939-1948 prace stały, a Niemcy zabrali zgromadzone materiały na odbudowę mostu.

W tamtych latach nic nie przychodziło łatwo. Przed rokiem 1948 materiał na kościół trzeba było praktycznie zbierać od nowa. Dlatego ramy z 1949 roku są ważną datą: od tego momentu otwory w murze zaczęły zamieniać się w okna.

• Rok 1948: budowa rusza ponownie. Prowadzą ją wikariusz ks. Józef Mucha i proboszcz ks. Kazimierz Lisowicz.
• Zima 1948/49: rzeźbiarze wykonują kamienny krzyż na fasadę, ważący blisko 3 tony.
• Rok 1949: z Bielska przyjeżdżają żelazne ramy okienne.
• Rok 1950: 30 października zostaje poświęcony krzyż na fasadzie.
• Rok 1951: parafia kupuje zielone i niebieskie szkło do ram.

Kiedy wstawiono ramy okienne?

Ramy pochodzą z 1949 roku. Źródło nie podaje dnia ani miesiąca montażu, mówi tylko, że sprowadzono je w tym roku. Szkło kupiono dwa lata później, więc ramy przez pewien czas mogły stać bez szyb albo z tymczasowym wypełnieniem. Tego jednak kronika nie mówi i nie traktuję tego jako faktu.

Bielsko w źródle: czego nie dopowiadamy

Historia parafii używa tylko nazwy „Bielsko”. W 1949 roku Bielsko i Biała były jeszcze osobnymi miastami, więc nie piszę automatycznie o dzisiejszym Bielsku-Białej. Nie podaję też nazwy huty czy warsztatu, bo źródło ich nie wymienia. Jeśli ktoś zna dokumenty z tej dostawy, ma je raczej archiwum parafialne niż internet.

Jak szkło dotarło do Dubiecka w 1951 roku?

Szkło do okien kościoła Niepokalanego Serca NMP w Dubiecku kupiono w 1951 roku. Historia parafii podaje, że było zielone i niebieskie i że przewożono je nocą, furmankami. Dwa lata wcześniej z Bielska przyjechały żelazne ramy. Kronika nie wyjaśnia, dlaczego szkło jechało nocą, a ja tej luki nie wypełniam domysłami.

Parafraza: w 1951 roku kupiono szkło zielone i niebieskie, które przewożono nocą furmankami. - Historia parafii, dawna strona parafiadubiecko.pl, zrzut Wayback Machine z lutego 2020 roku

Tę linijkę streszczam, bo nie mam pewności co do dosłownego brzmienia. Sens się jednak zgadza: szkło, kolory, rok, noc i konie.

Zielone i niebieskie szkło: co wiemy o kolorach okien

Wiemy niewiele i to warto wiedzieć wprost. Źródło podaje tylko dwie barwy. Nie wspomina o rysunku, wzorze ani postaciach świętych.

• Kolory: zielony i niebieski, według historii parafii.
• Rok zakupu: 1951, czyli rok przed konsekracją.
• Oprawa: żelazne ramy z 1949 roku, a nie ołowiane profile typowe dla witrażu.
• Przedstawienia figuralne: źródła o nich milczą, dlatego nie nazywam tych okien witrażami figuralnymi.
• Stan dzisiejszy: źródła nie mówią, czy szkło z 1951 roku przetrwało do dziś bez zmian.

Nocą i furmankami: czego źródło nie mówi

Kronika nie podaje, skąd jechało szkło, ile było furmanek ani kto powoził. Nie wyjaśnia też, dlaczego wybrano noc. Słyszałem różne domysły, od chłodu po pośpiech, ale żaden nie ma źródła, więc żadnego nie powtarzam. Pewne jest tylko to, że w 1951 roku szkło do kościoła wożono końmi, a nie ciężarówką.

Jak wyglądała budowa przed przyjazdem szkła?

W 1951 roku parafia od lat modliła się w starym, drewnianym kościele z lat 1751-1753. W 1926 roku przesunięto go w całości na zachód, do ogrodu organisty, żeby zrobić miejsce pod nową budowę. Ten epizod opisuję osobno w tekście o tym, jak doszło do przeniesienia starego kościoła w 1926 roku. Nabożeństwa odbywały się w nim do 1952 roku, a sam budynek stał do 1957 roku.

Okna w kalendarzu budowy kościoła 1934-1952

Okna kościoła w Dubiecku powstały w ostatniej fazie budowy. Po przerwie wojennej prace wznowiono w 1948 roku. W 1949 roku sprowadzono żelazne ramy, a w 1951 roku zielone i niebieskie szkło. W tym samym roku poświęcono nowe dzwony. Dnia 24 sierpnia 1952 roku bp Franciszek Barda konsekrował świątynię (historia parafii, dubiecko.przemyska.pl i archiwum z 2020 roku).

Tabela zestawia daty z karty historii parafii. Dzięki niej widać, że okna należą do tego samego krótkiego okresu co krzyż, dzwony i wieża.

Data	Wydarzenie	Źródło
6.06.1933	Zatwierdzenie projektu Pisiewicza i Krzywobłockiego	Historia parafii
16.07.1934	Poświęcenie kamienia węgielnego w odpust MB Szkaplerznej	Archiwum 2020
1939-1948	Przerwa w pracach, materiały zabrane przez Niemców	Archiwum 2020
1949	Żelazne ramy okienne z Bielska	Archiwum 2020
30.10.1950	Poświęcenie kamiennego krzyża na fasadzie	Archiwum 2020
1951	Zakup zielonego i niebieskiego szkła	Archiwum 2020
22.09.1951	Poświęcenie dzwonów z ludwisarni Felczyńskiego	Archiwum 2020
24.08.1952	Konsekracja przez bp. Franciszka Bardę	Wikipedia, archiwum 2020

Krzyż na fasadzie, dzwony i okna: lata 1948-1952

W ciągu czterech lat kościół dostał wszystko, co widać z zewnątrz. Kolejność dobrze pokazuje, jak budowa szła od kamienia do dźwięku.

1. Krzyż fasadowy składa się z kilku części, waży blisko 3 tony i powstał zimą 1948/49.
2. Ramy okien przyjechały z Bielska w 1949 roku.
3. Szkło kupiono w 1951 roku, a furmanki przywiozły je nocą.
4. Dzwony z ludwisarni Jana Felczyńskiego z Przemyśla poświęcono 22.09.1951 i zawieszono 19.08.1952. Szerzej piszę o tym w tekście o tym, jak powstały dzwony z ludwisarni Felczyńskiego.
5. Wieża i tynki powstały w latach 1951-1952, tuż przed konsekracją.

Kiedy konsekrowano kościół?

Kościół konsekrowano 24 sierpnia 1952 roku. Dokonał tego bp Franciszek Barda, nadając wezwanie Niepokalanego Serca NMP oraz świętych Apostołów Szymona i Judy Tadeusza. Tego samego dnia do nowej świątyni przeniesiono obraz Matki Bożej Bolesnej. Od kamienia węgielnego do konsekracji minęło osiemnaście lat, a dziewięć z nich zajęła przerwa.

Ile kosztuje witraż do kościoła?

Koszt witrażu do kościoła nie ma jednej stawki. Pracownia ustala go indywidualnie, biorąc pod uwagę technikę, powierzchnię, projekt, montaż i rusztowanie. Ceny szybko się zmieniają, dlatego nie podaję kwot. Aktualną wycenę z datą daje pracownia witrażu po obejrzeniu otworów okiennych. Przy zabytku wpisanym do rejestru potrzebne jest też pozwolenie konserwatora.

Pytanie o cenę pojawia się w wyszukiwarce często i rozumiem, skąd się bierze. Zanim jednak zapytamy o pieniądze, trzeba ustalić, o jakie okno chodzi, bo szkło barwne w żelaznej ramie, jakie opisuje kronika z Dubiecka, to coś innego niż witraż figuralny.

Szkło barwne a witraż: czym się różnią

Szkło barwne to jednolite tafle kolorowego szkła wstawione w ramę. Witraż to kompozycja z wielu kawałków połączonych ołowiem, często malowana. Tabela pokazuje różnice bez cen.

Cecha	Szkło barwne w ramie	Witraż ołowiowy	Szkło malowane i wypalane
Łączenie	Rama lub szprosy metalowe	Profile ołowiane lutowane	Zwykle w oprawie ołowianej
Rysunek	Brak, pola jednobarwne	Wzór lub scena z kawałków szkła	Detale twarzy i szat malowane farbą
Projekt artystyczny	Prosty dobór kolorów	Wymagany karton projektowy	Wymagany projekt i wypał w piecu
Przykład z Dubiecka	Szkło zielone i niebieskie, 1951	Źródła nie opisują	Źródła nie opisują

Od czego zależy wycena pracowni witrażu

Pracownie zwykle zaczynają wycenę od oględzin i pomiarów. Bez nich każda kwota jest tylko orientacyjna.

• Technika: witraż ołowiowy, malowanie z wypałem, fusing (stapianie szkła w piecu) albo szkło w ramie.
• Powierzchnia: liczba i wielkość otworów, a także ich kształt, bo łuki i okulusy wymagają dokładniejszego docinania.
• Projekt: scena figuralna kosztuje inaczej niż geometryczny podział na barwne pola.
• Szkło: szkło ręcznie dmuchane i fabryczne różnią się ceną i dostępnością.
• Montaż i rusztowanie: okna wysoko w nawie albo w wieży oznaczają dodatkowy sprzęt.
• Ochrona: zewnętrzne szyby osłonowe chroniące witraż przed pogodą.

Kto musi zgodzić się na nowe okna w kościele?

Zgodę wydaje kilka stron, zależnie od statusu budynku. Kanon 1216 Kodeksu Prawa Kanonicznego z 1983 roku nakazuje zasięgać rady znawców przy budowie i odnawianiu kościołów oraz przestrzegać zasad liturgii i sztuki sakralnej. Przy zabytku wpisanym do rejestru art. 36 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków. Numeru wpisu kościoła w Dubiecku nie udało mi się potwierdzić, dlatego status sprawdza się w urzędzie konserwatorskim. Ten fragment ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady konserwatora ani prawnika.

Co mówi Kościół o sztuce i świetle w świątyni?

Kościół traktuje sztukę sakralną jako służbę liturgii, a nie ozdobę dla niej samej. Sobór Watykański II w Konstytucji Sacrosanctum Concilium z 1963 roku, w art. 122-124, prosi o szlachetne piękno zamiast samego przepychu. Katechizm Kościoła Katolickiego w nr 2502 łączy prawdę sztuki sakralnej z tym, czy jej forma odpowiada jej powołaniu.

Parafraza: sztuka sakralna jest prawdziwa i piękna wtedy, gdy jej forma odpowiada jej właściwemu powołaniu, czyli prowadzi do adoracji i modlitwy. - Katechizm Kościoła Katolickiego, nr 2502, wyd. polskie Pallottinum, 1994

Sacrosanctum Concilium i Katechizm o pięknie świątyni

Dokumenty nie mówią nic o kolorze szkła. Mówią o celu, któremu ma służyć wszystko w kościele.

• Sacrosanctum Concilium, art. 122: sztuki piękne, w tym sztuka sakralna, należą do najszlachetniejszych przejawów ludzkiego talentu.
• Sacrosanctum Concilium, art. 124: biskupi mają dbać o szlachetne piękno, a nie o sam przepych.
• KKK 1181: kościół jako dom modlitwy powinien być piękny i sprzyjać modlitwie oraz celebracji.
• KKK 2502: sztuka sakralna jest prawdziwa, gdy prowadzi do tajemnicy Boga.
• KPK, kan. 1216: przy budowie i odnawianiu świątyń korzysta się z rady znawców.

Czy kolor szkła ma znaczenie religijne?

Nauka Kościoła tego nie określa. Żaden dokument nie przypisuje zieleni ani błękitowi w oknach obowiązującego znaczenia. Kolory liturgiczne dotyczą szat i paramentów, a nie szyb. Błękit od dawna kojarzy się z Maryją, a zieleń z nadzieją, ale to tradycja i pobożność ludowa, nie doktryna. W kościele pod wezwaniem Niepokalanego Serca NMP takie skojarzenie przychodzi samo, tylko kronika nie mówi, czy budowniczowie wybrali te barwy z tego powodu.

Na co zwrócić uwagę, patrząc na okna kościoła?

Okna kościoła w Dubiecku najlepiej oglądać w dwóch etapach. Najpierw z placu przed fasadą, gdzie widać rytm okulusów nad oknami łukowymi i kamienny krzyż z 1950 roku. Potem wewnątrz, gdzie barwne światło pada na polichromię. Aktualne zasady wejścia podaje oficjalna strona parafii dubiecko.przemyska.pl.

1. Stań na osi fasady i policz pary: okulus nad oknem łukowym.
2. Odszukaj kamienne pilastry, czyli szare pasy dzielące ochrową ścianę na pola z oknami.
3. Spójrz w szczyt, na kamienny krzyż ważący blisko 3 tony, wyrzeźbiony zimą 1948/49.
4. Obejdź kościół dookoła, żeby zobaczyć ramiona transeptu o szerokości 41 m.
5. W środku stań z tyłu nawy i popatrz, jak światło układa się na ścianach i posadzce.

Okna, polichromia i ołtarz: jedno spojrzenie na wnętrze

Wnętrze ozdobił polichromią prof. Stanisław Jakubczyk z Krakowa. Malowidłom poświęcam osobny tekst: polichromia Stanisława Jakubczyka. Dawna informacja dla zwiedzających (archiwum z lipca 2017 roku) wymieniała jako najciekawsze polichromię, ołtarz, prospekt organowy i chrzcielnicę. Marmurowy ołtarz główny konsekrowano w 1973 roku, a 38-głosowe organy firmy Theodor Bochme poświęcono w 1971 roku.

Kiedy najlepiej widać światło w oknach?

Najlepiej w słoneczny dzień, gdy słońce świeci prosto w daną ścianę. Barwne szkło daje wtedy wyraźne plamy koloru. W pochmurny dzień światło jest bardziej rozproszone. Nie znalazłem źródła opisującego orientację okien, więc nie wskazuję konkretnej godziny. Najprościej przyjść dwa razy, rano i po południu, i porównać.

Jak przygotować się do zwiedzania wnętrza?

Zacznij od oficjalnej strony parafii, bo tylko ona podaje aktualne godziny nabożeństw i ogłoszenia. Archiwum z 2017 roku mówiło o zwiedzaniu po wcześniejszym umówieniu. Według strony parafii kancelaria działa w dni powszednie po Mszy świętej. Wnętrze ogląda się poza liturgią, w ciszy i z szacunkiem dla modlących się. Zdjęcia rób bez lampy błyskowej.

Najczęściej zadawane pytania

Czy okna kościoła w Dubiecku to witraże figuralne?

Źródła na to nie wskazują. Historia parafii wspomina o żelaznych ramach z 1949 roku i zielonym oraz niebieskim szkle z 1951 roku, ale nie opisuje postaci świętych ani scen biblijnych. Dlatego nie nazywam tych okien witrażami figuralnymi. Kronika opisuje je jako szkło barwne w metalowej ramie.

Kto zaprojektował kościół w Dubiecku?

Kościół zaprojektowali profesorowie Politechniki Lwowskiej Tadeusz Pisiewicz i Aleksander Krzywobłocki. Ich projekt zatwierdzono 6 czerwca 1933 roku, po odrzuceniu wcześniejszych propozycji, m.in. Stanisława Majerskiego z Przemyśla i Janusza Witwickiego ze Lwowa. Budowa trwała z przerwami w latach 1934-1952.

Gdzie w kościele znajduje się obraz Matki Bożej Bolesnej?

Obraz znajduje się w odnowionym barokowym ołtarzu w bocznej kaplicy, gdzie umieszczono go w 1956 roku. Do nowego kościoła przeniesiono go w dniu konsekracji, 24 sierpnia 1952 roku. Na płótnie jest inskrypcja z 1753 roku. O dawnych wotach i spisanych łaskach piszę w tekście o tym, jak wyglądał kult Matki Bożej Bolesnej w XVIII wieku.

Czy okna kościoła wymieniano po 1952 roku?

Dostępne źródła tego nie mówią. Dawna strona parafii wspomina o konserwacji polichromii naw bocznych w 2011 roku i renowacji ołtarza głównego, ale o wymianie szkła czy ram nie pisze. Jeśli taka wymiana się odbyła, informacje o niej będą raczej w kancelarii lub archiwum parafii.

Gdzie dokładnie stoi kościół w Dubiecku?

Kościół stoi przy ul. Ignacego Krasickiego 20 w Dubiecku, w powiecie przemyskim, nad Sanem, na Pogórzu Dynowskim. W tej samej miejscowości są pałac Krasickich z parkiem, w którym w 1735 roku urodził się Ignacy Krasicki, oraz dawna cerkiew Podniesienia Krzyża Świętego. Wszystkie te miejsca można obejrzeć podczas jednego spaceru.

Z którego okna wygląda papież?

W Rzymie papież pozdrawia wiernych na modlitwie Anioł Pański z okna Pałacu Apostolskiego, które wychodzi na plac św. Piotra. W Polsce „oknem papieskim” nazywa się okno Pałacu Biskupiego przy ul. Franciszkańskiej 3 w Krakowie, z którego rozmawiał z wiernymi Jan Paweł II. Z oknami w Dubiecku nie ma to związku, ale to pytanie często pojawia się obok nich w wyszukiwarce.

Jak nazywa się okno uchylne?

Okno, którego skrzydło odchyla się górą do środka na dolnych zawiasach, nazywa się oknem uchylnym, a potocznie „uchyłem”. Skrzydło obracające się wokół osi poziomej to okno obrotowe. W kościołach takie skrzydła służą zwykle do wietrzenia. Źródła nie mówią, czy okna w Dubiecku je mają.

Źródła i literatura

1. Parafia pw. Niepokalanego Serca NMP w Dubiecku, Historia parafii, dubiecko.przemyska.pl, odczyt: październik 2026.
2. Dawna strona parafiadubiecko.pl, Historia parafii i informacja dla zwiedzających, zrzuty z lat 2017-2020 w Wayback Machine (web.archive.org).
3. Wikipedia: Kościół Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny w Dubiecku, odczyt: październik 2026.
4. Wikipedia: Dubiecko, odczyt: październik 2026.
5. Sobór Watykański II, Konstytucja o liturgii świętej Sacrosanctum Concilium, art. 122-124, 1963, vatican.va.
6. Katechizm Kościoła Katolickiego, nr 1181 i 2502, wyd. polskie, Pallottinum, Poznań 1994.
7. Kodeks Prawa Kanonicznego, 1983, kan. 1216.
8. Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, Dz.U. 2003 nr 162 poz. 1568, tekst jednolity w ISAP.
9. Słownik terminologiczny sztuk pięknych, Wydawnictwo Naukowe PWN.
10. Wikimedia Commons: zdjęcia kościoła w Dubiecku (Aktron, CC BY 3.0; Damian Pękalski, CC BY-SA 4.0; Karak67, CC BY-SA 4.0) oraz Slonne church.